Steun ons en help Nederland vooruit

dinsdag 10 november 2020

Algemene beschouwingen 2021

 

 

 

 

 

 

 

 

Maandag 9 november was het weer zover: de begrotingsbehandeling 2021 van de gemeente Oldenzaal.

Laten we beginnen met het goede nieuws!
D66 Oldenzaal heeft een motie ingediend inzake stageplekken voor studenten. We riepen het college op om samen met de opleidingsinstituten te bekijken of er mogelijkheden zijn om binnen de gemeentelijke organisatie en diensten op inventieve wijze stageplekken te creëren, rekening houdend met de actuele corona gerelateerde omstandigheden. Het college heeft de toezegging gegeven de motie uit te voeren. Afgesproken is dat D66 met de portefeuillehouder gaat bespreken hoe de motie gestroomlijnd gaat worden.

Helaas is er ook slecht nieuws te melden.
De totale reserves zijn in rap tempo gedaald en dat heeft D66 niet in de koude kleren gezeten. Bij de algemene beschouwingen kwam dit punt ook meteen ter sprake. Vanaf het begin van het collegeperiode (2018) tot aan het einde van 2020 zijn de totale reserves met 21 miljoen gedaald. Dit is het gevolg van de ambities van het college. Ambities die het college niet wil loslaten. Reserves zijn bedoeld voor noodgevallen, maar juist nu het crisis is en inwoners het financieel moeilijk hebben, kiest het college ervoor om de reserves weer op pijl te krijgen. De adviezen van D66 Oldenzaal aan het college waren:

  1. Geef uit bij slechte tijden en spaar bij goede tijden.
  2. Nood breekt wet. Houd de doelstellingen reëel en maak de juiste keuzes.

Bent u nieuwsgierig geworden naar algemene beschouwingen van D66 Oldenzaal? Dan kunt u dat hieronder teruglezen.

Terugkijken kan natuurlijk ook: https://oldenzaal.raadsinformatie.nl/vergadering/703659/Gemeenteraad%20%28begrotingsvergadering%29%20in%20Denekamp%2009-11-2020

Kijk vanaf: 2:06:25 uur

 

=================================================================

09-11-2020

Voorzitter,

21 miljoen! U hoort het goed, 21 miljoen. Maar liefst 21 miljoen heeft dit college in deze collegeperiode aan totale reserves uitgegeven. Hadden wij begin 2018 nog ruim 56 miljoen, eind 2020 is dit naar 35 miljoen gedaald. En het gaat er zeker niet beter op worden. In het coalitie-programma stonden geweldige ambities en de reactie van D66 was dat het te mooi is om waar te zijn. Dat blijkt nu. Van meet af aan hebben wij aangegeven dat gemeentelijke buffers geen lachertje zijn. Gebruik ze voor hetgeen ze bedoeld zijn. Volgens Van Dale is een reserve een “voorraad voor noodgevallen ”. In een tijd van tekorten of een (corona)crisis, zijn ze hard nodig en kunnen dan ingezet worden. Nu regent het crisis. Nu mogen we onze reserves gebruiken, maar juist nu wil het college haar algemene reserve en weerstandsniveau weer op orde hebben. Terwijl bij begrotingsbehandeling 2020 al bekend was dat we in de nabije toekomst onder het weerstandsniveau dreigden te komen en de raad werd geadviseerd bij elkaar te komen om een lagere weerstandsratio te overwegen? Beste mensen, realiseer u dat COVID-19 toen nog onbekend was! Het is werkelijk de omgekeerde wereld. Kan het college geen lessen trekken van het Rijk in deze?

Voorzitter, nood breekt wet. D66 begrijpt niet hoe dit college denkt vast te houden aan haar mooie ambities. In de regen word je nat. In een crisistijd moet je je heilige huisjes durven opgeven voor het algemeen belang. De urgentie gaat uit naar de positie van inwoners, niet naar steen. Van ons hoeft zelfs Vondersweijde nu niet direct gerevitaliseerd te worden. Nood breekt wet. Wij, D66, maken ons oprecht zorgen over de financiële situatie van onze gemeente en de te verwachten toename van hulpvragen richting het sociaal domein. Wij maken ons zorgen om de financiële onzekerheid die veel inwoners voelen, het voortbestaan van hun baan of bedrijf, de toename van eenzaamheid, de kwaliteit en voortgang van het onderwijs.

Dan, voorzitter, het college was de afgelopen tijd op de goede weg om de raad mee te krijgen in de opbouw van de begroting en ombuigingen. Maar…het einde van het traject liep uit op een blamage. Jullie vroegen ons om kaders en die gaven wij. De scenario’s waar D66 zo vaak om heeft gevraagd, zijn weer in de prullenbak beland. In plaats daarvan krijgen wij een in beton gegoten stuk waar onze handtekening onder moet. En het gekke is dat twee belangrijke vergaderingen (auditcommissie en politiek forum) voorafgaand aan de begrotingsbehandeling niet zijn gehouden. Bij een democratie zijn deze controle- en bespreek momenten essentieel en die momenten waren er nu niet. Het college verwacht van de raad om binnen 4 dagen een begroting door te nemen waar ambtenaren fulltime maanden mee bezig zijn geweest. Als je raadslid bent, werkt en een gezin hebt, dan vraag je iets onmogelijks. Is dit de manier om de raad mee te nemen en in positie te brengen? Is het een correcte manier om kaders op te vragen en daar vervolgens niks mee te doen? Werkelijk, D66 vindt dit onder de maat…Graag krijg ik de toezegging dat volgend jaar niet weer onverhoopt een zelfde onvolledige procedure tevoorschijn getoverd wordt.

Voorzitter, dan het sociaal domein. De Masterclasses sociaal domein verdienen een pluim. We moeten echter onderscheid maken tussen een bezuinigingsronde enerzijds en een visie anderzijds.  Voor goede afwegingen gaan wij uitdagingen aan en benutten we kansen door out of the box te denken.
Met betrekking tot ombuigingen bij  het sociaal domein staan we als sociaal-liberale partij voor duivelse dilemma’s. Gezien het verloop van de forumvergadering van 5 oktober jl waarbij alle partijen aan konden geven of ze een maatregel wel/niet/twijfelgeval vonden, zijn de gekozen ombuigingen begrijpelijk. D66 miste echter het debat over twijfelmaatregelen.

In het Masterplan moet ons inziens niet enkel naar kosten worden gekeken, maar juist naar de inzet van preventie: voorkomen is en blijft beter dan genezen. We geloven in de eigen kracht van onze inwoners. Dit betekent dus dat we daar waar kan beroep willen en kunnen doen op onze inwoners. Of dit nu gaat om zelfstandiger leren te worden, hulpmiddelen te bieden die de zelfstandigheid vergroten, of als het juist gaat om ondersteuning vanuit noaberschap. Bij het Masterplan sociaal domein moet rekening gehouden worden met vergrijzing en babyboomers die meer WMO nodig zullen hebben. Er is sprake van een hogere levensverwachting. Mensen worden mondiger. Wordt dit voldoende meegenomen in het Masterplan?

Kom ik nu bij de andere genoemde ombuigingsmogelijkheden, voorzitter. Hadden we het vorig jaar nog over de Zinkwegnorm (uitgaven structureel 1% onder de inkomsten houden en de vrijkomende financiële ruimte benutten voor preventie, innovatie en eventueel voor de reserve) waar D66 ook verheugd over was, nu wordt zelfs het potje onvoorzien van 2 ton geschrapt. Wat is de status nog van de Zinkwegnorm? Verder vraagt D66 zich af waarom incidenteel in 2021 €20.000,- bij burgerparticipatie wordt wegbezuinigd. Wat gaat de gemeente dan weglaten en wat laat ze doorgaan? Wat betreft de OZB kan D66 zich vinden in een tijdelijke verhoging van 5% om het tekort in de begroting tegen te gaan.
Dan, voorzitter, de ombuigingen waar het college niet voor gekozen heeft. Is het mogelijk om de investering van het Singelpark door te schuiven? Het college bezuinigt wél op de toenemende hulpvraag over schulden en scheidingen, maar niet op investeringen in straatverlichting die opgeteld in 2021 en 2022 €1.000.000,- gaan kosten? Of is de technische levensduur van straatverlichting komend jaar in zicht? En hoe kan het college het aan inwoners verkopen dat de afvalstoffenheffing gaat stijgen, terwijl de verlaging van de hondenbelasting doorgaat? En voorzitter, waarom konden wij nergens meer de 2,5 ton van de digiborden terugvinden? We hebben begrepen dat €75.000,- naar Oldenzaal Promotie is gegaan. Waar is de rest gebleven? Kunnen deze niet ingezet worden voor het geldloket wat met tegenzin van D66 in deze crisistijd is wegbezuinigd, terwijl het een preventieve taak heeft?

Voorzitter, dan nu onze laatste opmerking. De coronacrisis heeft een grote impact op het onderwijs. De ventilatie van de scholen is niet altijd voldoende. De voortgang en daarmee de kwaliteit van het onderwijs is niet overal even goed. Voor de basisscholen gaat het voor nu weer redelijk goed. Voor mbo/hbo/wo studenten is dit echter anders. Studenten zijn verplicht om stages te lopen om af te kunnen studeren. Het is nu extra moeilijk geworden om stageplekken te vinden. Het veelal digitaal lessen volgen zorgt o.a. voor stress en vereenzaming. Geen stage kunnen volgen maakt het onmogelijk een diploma te halen. Daarom heeft D66 een motie opgesteld om de studenten een steuntje in de rug te geven.

 

Dan kom ik nu tot het einde van mijn betoog. Samenvattend kan ik zeggen:
1. Geef uit bij slechte tijden en spaar bij goede tijden.
2. Nood breekt wet. Houd de doelstellingen reëel en maak de juiste keuzes.

Ik dank u vriendelijk.

Mari Ailo-Zaia
Fractievoorzitter D66 Oldenzaal